Przejdź do treści

52. Bankowa dyspozycja na wypadek śmierci – dlaczego warto z niej skorzystać?

Tego feralnego dnia Robert wyprzedzał na linii ciągłej swoim nowym Subaru. Niestety miał pecha, gdyż z naprzeciwka jechał ogromny TIR i Robert zginął na miejscu. Ponieważ był bogaty to do jego spadku jak sępy zleciało się kilkunastu krewnych. Rozpoczęła się długotrwała sprawa spadkowa, która tylko w pierwszej instancji trwała 6 lat. Kiedy się wszyscy bili o spadek po Robercie jego ukochana córeczka Kasia poszła do banku i bez najmniejszego problemu wypłaciła z niego 107.352 zł. Robert bowiem był osobą przewidującą i przed śmiercią ustanowił na jej rzecz bankową dyspozycję na wypadek śmierci.

Dziś pragnę Cię zachęcić, abyś sporządził tzw. bankową dyspozycję wkładem na wypadek śmierci (zwaną też dyspozycją mortis causa). Jest to bardzo przydatna i praktyczna możliwość przewidziana w prawie bankowym, która w razie Twojej śmierci znacznie ułatwi Twoim bliskim uzyskanie pieniędzy, które trzymasz w banku. Przy okazji dodam, że w 32. odcinku mojego bloga wymieniłem 5 rzeczy, które warto zrobić przed śmiercią.

Czym jest bankowa dyspozycja wkładem na wypadek śmierci ?

Dyspozycja wkładem na wypadek śmierci to pisemne oświadczenie, które możesz złożyć w każdym momencie w swoim banku. Robisz ją po to, aby pieniądze zgromadzone przez Ciebie na rachunku bankowym lub lokacie, bank ten – po Twojej śmierci – wypłacił z tego rachunku bezpośrednio wskazanym przez Ciebie osobom najbliższym. Jest to o tyle wygodne, że wówczas pieniądze te nie wchodzą w skład spadku, a zatem nie trzeba będzie w tym zakresie przeprowadzać nierzadko skomplikowanego postępowania spadkowego.

Jak wygląda realizacja dyspozycji ?

Realizacja dyspozycja wkładem na wypadek śmierci jest dziecinnie prosta. Osoba przez Ciebie wskazana powinna pójść do Twojego banku z Twoim aktem zgonu oraz swoim dowodem osobistym (lub ewentualnie paszportem, jeśli nie ma dowodu). Wskazuje ona wówczas, czy życzy sobie, aby pieniądze zostały przelane na jej rachunek bankowy, czy też chce je wypłacić osobiście w gotówce.

Jaką kwotę możesz zadysponować ?

Kwota dyspozycji na wypadek śmierci nie jest niestety nieograniczona. Otóż maksymalna kwota wypłaty nie może być wyższa niż dwudziestokrotne przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat nagród z zysku, ogłaszane przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za ostatni miesiąc przed śmiercią posiadacza rachunku (6.513,70 zł). Przykładowo, w lipcu 2023 roku była to kwota 130.274 , którą liczymy w następujący sposób:

6.513,70 zł * 20 = 130.274 zł

Jeżeli zatem na koncie miałbyś wówczas np. kwotę 200.000 zł to możesz złożyć dyspozycję wkładem na wypadek śmierci jedynie do kwoty 130.274 zł, zaś pozostała suma wchodzi w skład spadku.

Kogo możesz wskazać w dyspozycji?

W przeciwieństwie do testamentu – jako uprawnionego do wypłaty z dyspozycji na wypadek śmierci nie możesz niestety wskazać dowolnej osoby, ale jedynie najbliższych krewnych. Może być to jedna osoba lub też i kilka, ale tylko z następującego kręgu bliskich: Twój małżonek, Twoi wstępni (rodzice, dziadkowie), Twoi zstępni (dzieci, wnuki, prawnuki) lub Twoje rodzeństwo (brat, siostra).

Czy możesz wydać więcej niż jedną dyspozycję?

Tak, możesz wydać nawet kilka dyspozycji. Pamiętaj jednak, że jeżeli wydasz więcej niż jedną dyspozycję wkładem na wypadek śmierci, a łączna suma dyspozycji przekroczy wspomniany wcześniej limit dwudziestokrotności ( np. 130.274 zł) to dyspozycja wydana później ma pierwszeństwo przed dyspozycją wydaną wcześniej.

Z jakich typów rachunków bankowych możesz ustanowić dyspozycję?

Dyspozycja wkładem na wypadek śmierci jest dopuszczona jedynie w stosunku do pieniędzy znajdujących się jednym z 3 rodzajów rachunków o charakterze oszczędnościowym, tj. rachunku oszczędnościowym, rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym lub terminowej lokacie oszczędnościowej. Bez znaczenia, czy są to rachunki prowadzone w złotówkach, dolarach, euro, czy też w innej walucie obcej.

Nie można jednak ustanowić dyspozycji na rachunku wspólnym(a jedynie na rachunku indywidualnym).

Dlaczego warto ustanowić dyspozycję wkładem
na wypadek śmierci?

Ze względu na szybkość i łatwość uzyskania kwoty przez uprawnionego. Pieniądze te nie wchodzą bowiem w skład spadku, a zatem nie trzeba będzie w tym zakresie przeprowadzać często długotrwałego, drogiego i skomplikowanego postępowania spadkowego. Ponadto, realizacja dyspozycji jest darmowa (oczywiście trzeba jednak będzie zapłacić podatek).

Postaw mi kawę

To tyle na dzisiaj. Na zakończenie ma do Ciebie prośbę. W prowadzenie tego bloga i podcastu wkładam sporo serca i czasu. Treści te są dostępne za darmo, a przygotowując je zazwyczaj popijam kawę (a uwielbiam kawę!).

Jeśli uważasz je za wartościowe, a chcesz wesprzeć moją działalność w internecie, to… możesz mi postawić wirtualną kawę!

Odbywa się to za pomocą platformy BuyCoffee.to.

Szczegóły znajdziesz w linku poniżej. Klikając w ten link przejdziesz do mojego profilu, gdzie w prosty sposób możesz postawić mi kawę. Klikając w ten link przejdziesz do mojego profilu, gdzie w prosty sposób możesz postawić mi kawę.

Postaw mi kawę na buycoffee.to

Jeżeli podoba Ci się idea tego bloga to proszę o jego udostępnienie, polubienie lub skomentowanie – dzięki temu ma on szanse dotarcia do szerszego kręgu odbiorów, a być może wśród nich są osoby, które bardzo potrzebują zawartych w nim informacji. Polecam także zapisanie się na mojego Newslettera – wtedy nie umknie Ci żaden odcinek tego bloga, a także polubienie mnie na Facebook-u.

Zdjęcia wykonałem w Porto.

Copyright © 2020-2025 Rafał Ganowski

4 komentarze do “52. Bankowa dyspozycja na wypadek śmierci – dlaczego warto z niej skorzystać?”

  1. Dzien dobry. Mam dosyc niespotykanie pytanie.
    Jestem jedynym uprawnionym do wyplaty srodkow z banku po zmarlej mamie:
    1)Na podstawie dyspozycji na wypadek smierci (dyspozycja jest wylacznie na mnie)
    2)Na podstawie aktu poswiedczenia dziedziczenia (jestem jedynym spadkobierca)
    Wystapilem do banku o wyplate pieniedzy na podstawie aktu poswiedczenia dziedziczenia. Zaznaczylem, ze nie chce korzytac z dyspozycji na wypadek smierci.
    Bank twierdzi, ze moze mi wyplacic pieniadze ale wylacznie na podstawie dyspozycji na wypadek smierci. Bank twierdzu ze dopiero jesli kwota mozliwa do wyplaty przekroczy granice to dopiero wtedy wyplaci mi srodki na podstawie aktu posiadczenia dziedziczenia.
    Czy mam podstawe prawna do wnioskowania o wyplate calej kwoty na podstawie aktu poswiadczenia dziedziczenia, nie chcac tym samym korzytac z dyspozycji na wypadek smierci?

    1. Nie, według prawa nie może Pan tak uczynić. Najpierw powinien Pan wypłacić pieniądze na podstawie dyspozycji na wypadek śmierci. Bank ma rację twierdząc, że jeśli kwota możliwa do wypłaty przekroczy granice tej dyspozycji, to dopiero wtedy wypłaci Panu środki na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia. Przecież uprawnionym do dyspozycji może być też osoba nie będąca spadkobiercą. Zresztą, w Pana przypadku nie ma to praktycznie żadnego znaczenia, bo i tak jest Pan jedynym uprawnionym do wypłaty środków z banku po zmarłej mamie.

  2. Jaki podatek ma Pan na myśli, jeśli dyspozycję można ustanowić tylko dla osób najbliższych, pomiędzy którymi darowizny czy spadki są zwolnione z podatku? Ponadto warto by było od razu wspomnieć czy taka dyspozycja włącza się później do masy spadkowej.

    1. Chodzi o podatek od spadków i darowizn. Proszę pamiętać, że pomiędzy najbliższymi darowizny i spadki są zwolnione z tego podatku tylko wtedy, jeśli w terminie 6 miesięcy osoby te złożą zeznanie na formularzu SD-Z2. Natomiast dyspozycja ta nie wchodzi do masy spadkowej.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *